Risicoanalyse ergonomie

 

---

 

De Welzijnswet verplicht de werkgevers in België tot risicobeheersing om de veiligheid en gezondheid van de werknemers te garanderen. Het uitvoeren van risicoanalyses gevolgd door preventiemaatregelen staat hierbij centraal. Ergonomie is één van de domeinen die onderzocht moeten worden. De risicoanalyse ergonomie verloopt in vier stappen:

 

 

Stap 1: Taakanalyse

Na observatie van een werkpost bekomt men een opsomming van activiteiten die de operatoren uitvoeren, al dan niet binnen een bepaalde cyclustijd. Deze handelingen worden in een taakanalyse geïnventariseerd zodat de ergonoom een goed beeld heeft van het werk.

 

Stap 2: Risico inventariseren

Voor elke deeltaak gaat de ergonoom bepalen welke risico's van toepassing kunnen zijn voor de operator. Vaak worden er meerdere handelingen gecombineerd zodat er ook meerdere risicovelden van toepassing kunnen zijn.

 

Inventarisatie	Tool
Checklist fysieke belasting	Checklist
STARI methode

 

Stap 3: Risico evalueren

Voor elke risico zijn specifieke evaluatiemethodes vereist om het risico te kunnen evalueren. Deze risicograad wordt veelal in een kleurencode uitgedrukt aan de hand van het stoplichtmodel: groen - geel - rood.

 

Risico	Methode	Tool
Houding	RULA OWAS REBA EMG	RULA invulblad OWAS software REBA invulblad EMG
Repetitiviteit	OCRA index OCRA checklist Strain Index HARM KIM tool	OCRA tabellen OCRA checklist Strain Index invulblad HARM invulblad KIM Manuele handelingen
Tillen	NIOSH KIM tool MAC tool 3D SSPP Multi-NIOSH	NIOSH calculator KIM Tillen, houden en dragen MAC invulblad 3D SSPP software Multi-NIOSH invulblad
Trekken en duwen	Snook KIM tool Duw- en trekcalculator	Snook tabellen KIM Trekken en duwen Trek- en duwcalculator
Dragen	Snook KIM tool	Snook calculator dragen KIM Tillen, houden en dragen
Langdurig staan	Checklist	> 1u continu, >4u/dag staan
Beeldschermwerk	OSHA Checklist	OSHA Checklist
Trillingen	Accelerometer	Calculator hand-armtrillingen Calculator lichaamstrillingen
Energieverbruik	Hartslag	Hartslagmeter
Subjectief	Need for recovery Nordic Questionnaire Borgschaal Visueel analoge schaal

 

Groen	Aanvaardbaar risico op overbelasting
Geel	Verhoogd risico: aanpassingen nodig
Rood	Groot risico: direct aanpassen

 

Stap 4: Preventiemaatregelen

Wanneer blijkt dat er fysiek overbelastende werksituaties voorkomen, moeten er aanpassingen voorgesteld worden op korte en lange termijn. Veelal laten de specifieke evaluatiemethodes toe om het effect van een maatregel op voorhand te evalueren zodat de effectiviteit mee in rekening genomen kan worden. Toch is het in deze fase belangrijk zoveel mogelijk voorstellen te formuleren. In overleg met een werkgroep zijn dit immers aanknopingspunten om tot een effectieve oplossing te komen samen met de werknemers.

 

Sector	Preventiemaatregelen
Bouw	Arbovriendelijkehulpmiddelen
Carrosserie	Arbocatalogus mobiliteit
Schoonmaak	Arbocatalogus schoonmaak
Trekken en duwen	Intern transport op wielen

 

Wanneer een bedrijf effectief iets wil verbeteren op vlak van ergonomie is een blijvende aandacht vereist zoals het een goed dynamisch risicobeheersringssysteem betaamt. Oplossingen op langere termijn worden zo ook opgevolgd en verdwijnen niet onder het stof.

 

 

---

Overzicht - 3D SSPP - Accelerometer - EMG - Hartslag - HARM - KIM - MAC - multiNIOSH - NIOSH - OCRA - OWAS - RULA - QEC - Snook - Strain Index - Preventiebeleid ergonomie