Broekmaat

Kledingmaten

Kleren passen blijft een goed advies om de juiste kledingmaat te vinden. Verschillende merken hanteren immers verschillende kledingmaten en ook landen verschillen onderling… Maatje 38 in Nederland, is maatje 40 in Frankrijk, 42 in Italië en 12 in Engeland. Het opstellen van een standaard voor kledingmaten heeft reeds een hele weg afgelegd. In Europa (EUR) is er een norm voorgesteld, die fabrikanten vrijwillig kunnen volgen. In het Verenigd Koninkrijk (UK) en Amerika (VS) daarentegen zijn de kledingmaten een eigen leven gaan leiden…

Europees maatsysteem

In 2017 verscheen het meest recente voorstel voor een Europese standaard (EN 13402). Voor elke kledingmaat is daarbij één lichaamsmaat in cm maatgevend. Om de maat van een broek te kennen, meet je bijvoorbeeld de taillomtrek. Het aantal cm komt dan overeen met de kledingmaat.

  • kinderen: lichaamslengte
  • vrouwen blouse: borstomtrek
  • vrouwen broek/rok: tailleomtrek
  • mannen vest: borstomtrek
  • mannen broek: tailleomtrek
  • hemd: halsomtrek

Kledingmaten man

Kledingmaten vrouw

Toch is dit systeem zeker niet universeel van toepassing. T-shirts kan men zo verkrijgen in dezelfde lettercode, S, M, L, XL, maar de achterliggende maten verschillen sterk. De maat van jeans broek is dan weer de tailleomtrek (W) en binnenbeenlengte (L) uitgedrukt in inch. Vaak kan men beide maten terugvinden.

Borstomtrek: waar het mee begon…

Het eerste maatsysteem voor kleding stamt uit 1812. De uniformen van het Amerikaanse leger hadden verschillende kledingmaten gebaseerd op één lichaamsafmeting, de borstomtrek. De andere lichaamsafmetingen werden dan verondersteld proportioneel te zijn: wie een grote borstomvang heeft, heeft ook een grote taille-omtrek. Voor de soldaten (mannen) klopte dit immers redelijk.

Bij de opkomst van massaproductie (begin 20ste eeuw) werd dit maatsysteem de standaard voor iedereen. Dat leverde echter problemen op van slechte passende kledij. Vrouwen vertonen immers meer uitgesproken lichaamsvormen. De lichaamsverhoudingen zijn ook niet voor iedereen gelijk. Er zijn bijvoorbeeld kleine dames met grote borsten en grote dames met kleine borsten. Dit was ook een vaststelling door de vereniging van Amerikaanse postorderbedrijven. Een groot deel van de kleding werd namelijk gewoon teruggestuurd omdat het niet paste zoals in de catalogus was aangegeven.

Amerikaans standaard kledingmaatsysteem

Na de tweede wereldoorlog besliste de Amerikaanse overheid de lichaamsafmetingen duidelijk in kaart te brengen. Een groep onderzoekers onder leiding van O’Brien & Shelton gingen 15000 mensen opmeten voor 59 lichaamsmaten. De hoop was hierbij correlerende lichaamsafmetingen of vaste verhoudingen te vinden. Op basis daarvan zou men een eenvoudig en gestandaardiseerd maatsysteem kunnen opstellen. De resultaten werkten echter niet mee… Er zouden 27 maten nodig zijn om kleding goed te laten passen voor de hele bevolking.

In 1958 besloot de overheid om op basis van deze resultaten en voorstellen toch een commerciële standaard op te leggen. Het systeem van O’Brien & Shelton was gebaseerd op één lichaamsafmeting, de borstomtrek. Deze maat (8 tot 38) werd gecombineerd met een code voor de lengte van de bovenste ledematen (tall, regular, small) en onderste ledematen (+ of -). Het systeem werd aanvankelijk enthousiast onthaald omwille van de duidelijkheid. De lichaamsverhoudingen voor vrouwen waren echter gebaseerd op het zandlopermodel (brede schouders, smalle taille, brede heupen). De appel-, peer- en planktypes hadden weer moeite om goed passende kleding te vinden, waarin hun vormen tot hun recht kwamen.

In 1970 schroefde men het verplichtende karakter van het maatsysteem terug. Fabrikanten mochten het vrijwillig toepassen. In 1983 werd de maattabel uiteindelijk definitief geschrapt. Dit betekende echter opnieuw chaos. De toekomstige generatie zit sindsdien met slecht passende kleding opgescheept en de postorderbedrijven noteerden een sterke stijging van terugkerende kledij.

Vanity sizing

In 1995 brengt een internationaal standaardisatiebureau, ASTM, opnieuw een maattabel voor vrouwen. De codes voor de verschillende kledingmaten zijn dezelfde als die van O’Brien & Shelton. De  lichaamsafmetingen die ermee overeenstemden, heeft men men echter wel wat aangepast of “gemasseerd”. Men gaf een kleinere kledingmaten aan grotere lichaamsafmetingen. Dit staat bekend als “vanity sizing”. Omdat vrouwen niet willen merken dat ze dikker worden, laat de fabrikant ze passen in maatje 36 door de afmetingen wat ruimer te maken. In 1958 kwam met maat 8 een borstomtrek overeen van 77 cm, in 2008 was dat 92 cm. Dat betekende ook dat er smallere maten moesten bijkomen. In 2011 werd echter de bodem bereikt met maat 00. Het standaardsysteem werkt niet meer…

Elk kledingmerk hanteert daarbij nog eens een verschillend model van het vrouwelijk lichaam zodat het heel moeilijk is om steeds een kleedje met eenzelfde maat te kopen, dat zeker goed past… Eens een goed passend merk gevonden creëert het wel een trouw aan het werk (“brand loyalty”). Vrouwen blijven bij hun kleren of schoenen vaak bij hetzelfde merk kopen.

Om terug een accuraat zicht te krijgen op de lichaamsafmetingen van de Amerikaanse bevolking, startte de Textile Clothing Technology Corporation met SizeUSA. Met 3D total body scanners werden 11000 mensen tussen 18 en 80 jaar opgemeten. De vrouwen konden onderverdeeld worden in 7 lichaamsvormen.

Maten: hoogte keukenfietsmaatbh maattrappenmaat kinderfiets – afmetingen bedschoenmaatwerkhoogte  – touchscreenkijkafstand TV