Figuur ergonomie

ERGONOMIE site.be

informatie en onderzoek over ergonomie

 

 

 

Hoeveel gewicht maximaal tillen? 25kg en minder.

 


 

Wetgeving

In de Belgische wetgeving is geen maximum gewicht vastgelegd dat werknemers manueel zouden mogen tillen. Het KB manueel hanteren van lasten (1993) vermeldt enkel dat het gewicht niet te zwaar mag zijn. Voor de bouw bestaat er wel een specifiek KB CAO Bouwbedrijf (2006) waarin 25 kg geldt als limietwaarde voor voorverpakte materialen (in bulk verkochte goederen, die worden verpakt met het oog op hantering). Sindsdien zijn zakken cement van 25 kg dan ook standaard.

 

Europese norm

Om een concrete invulling te geven aan de Europese/Belgische wetgeving, bestaan er Europese normen die ook omgezet worden in nationale normen. De EN 1005-2 beschrijft de fysieke belasting waarmee rekening moet gehouden worden tijdens het ontwerpen van machines. Wat het heffen en tillen betreft, wordt voor de algemene werkpopulatie 25 kg voorgeschreven als maximumgewicht onder optimale omstandigheden. Dit betekent dat het gewicht dicht tegen het lichaam, op heuphoogte, met een goede grip en zonder draaien met de rug kan getild worden. Naarmate deze risicofactoren niet optimaal zijn,zal het maximaal aanbevolen gewicht ook verminderen en lager dan 25 kg worden. Deze rekenwijze is gebaseerd op de NIOSH methode, een internationaal gekende methode om het risico op rugklachten tengevolge van tillen in kaart te brengen. In de NIOSH methode echter wordt 23 kg als maximum aanbevolen gewicht gehanteerd onder goede tilcondities.

 

ISO norm

Ook de ISO 11228-1 norm over het manueel hanteren van lasten, vermeldt 25 kg als maximum gewicht voor de algemene werkpopulatie. In functie van het aantal tilhandelingen per minuut zal het maximum aanbevolen gewicht lager komen te liggen. Voor een tilfrequentie van 5x/min wordt maximaal 20 kg aanbevolen als dit minder dan 1 uur per dag wordt uitgevoerd. Wanneer een operator diezelfde taak een hele dag uitvoert, dan bedraagt het maximum gewicht nog 8 kg. Meer dan 15 keer per minuut tillen is nooit aanvaardbaar. Deze maxima gaan nog steeds uit van optimale omstandigheden.

 

Maximum gewicht tillen in functie van de frequentie.

 

Een vaak voorgestelde preventiemaatregel is "tillen met twee". Doordat de stabiliteit vermindert wanneer twee personen samen tillen, is het maximum gewicht niet zomaar 2 x 25 kg. De ISO 11228-1 norm hanteert hiervoor een factor 0,85. Dat wil zeggen dat voor 2 personen het maximumgewicht op 42,5 kg komt te liggen. In functie van de frequentie, horizontale en verticale reikafstand, grip, romprotatie,... tijdens de reële werksituatie zal dit gewicht nog lager zijn.

 

Richtlijnen

Internationale richtlijnen vertrekken eveneens van 25 kg als maximum gewicht dat men manueel mag tillen. Een gekend voorbeeld zijn de onderstaande figuren van HSE uit Groot-Brittannië. De optimale tilzone situeert zich tussen vuist- en ellebooghoogte. Zo kan iedereen met een rechte rug het gewicht optillen. Voor de Belgische bevolking situeert deze zone zich tussen 90 en 105 cm. Naarmate hoger of lager getild wordt, zal het maximum gewicht verminderen. Tussen knie- en schouderhoogte is nog 20 kg aanvaardbaar. Boven schouderhoogte of onder kniehoogte zijn alleen nog lichte gewicht toegestaan. Hoe verder het gewicht van het lichaam getild moet worden, hoe lager het maximum gewicht. In functie van de horzizontale en verticale reikafstand worden in een grafiek de toegelaten gewichten weergegeven. Hier wordt wel geen rekening gehouden met de tilfrequentie.

 

Maximum gewicht in functie van  afstand in hoogte en diepte (HSE).

 

NIOSH methode

Om een exacte inschatting te kunnen maken hoeveel kg in een werksituatie aanvaardbaar is, dient een risicoanalyse uitgevoerd te worden. Hiervoor kan de eerder beschreven NIOSH methode gebruikt worden. Deze vertrekt van 23 kg als maximum gewicht in optimale omstandigheden. In Nederland zijn wettelijke uitspraken van de Hoge Raad gebaseerd op deze methode. Het gewicht van 23 kg is aanvaardbaar voor 75% van de vrouwen en 99% van de mannen. Hierop verder bordurend zou men 17 kg als maximum voor vrouwen kunnen voorstellen. Door een combinatie van verschillende risicofactoren in de reële werksituatie, wordt het maximaal aanbevolen gewicht berekend worden. In de auto-industrie wordt zo vaak een maximum gewicht rond 15 kg ingevoerd. Bij BMW is dat zelfs 12,9 kg. Bij zwaardere gewichten moet gekeken worden naar hulpmiddelen.

 

 


Overzicht - 3D SSPP - Accelerometer - EMG - Hartslag - HARM - KIM - MAC - Mainz Dortmunder Dosismodel - multiNIOSH - NIOSH - OCRA - OWAS - RULA - QEC - Snook - Strain Index

 

 

© 2006-2014 www.ergonomiesite.be - Mailen naar Roeland Motmans