Webcast gezonde gebouwen tegen verspreiding Corona

Gezonde gebouwen tegen Corona

In het kader van de Coronacrisis organiseert het WELL Building Institute voor gezonde gebouwen een reeks van webcasts hoe gezonde gebouwen een rol spelen tegen de verspreiding van Corona. Deze keer was Harvard professor Joseph Allen aan het woord, eveneens commentator op CNN en in de Washington Post. Hij heeft het over ventilatie, preventiehiërarchie, landschapskantoren die blijven, en groene en gezonde gebouwen.

Ventilatie

De WELL Building Standard beschrijft criteria van een gezond gebouw. Drie topics zijn daarbij heel relevant in deze tijden van Corona: het mentale aspect, bewustzijn en ventilatie. Een goede luchtkwaliteit in kantoren leidt tot een beter cognitief functioneren. Dat gaat over strategisch denken, informatie verwerken, beslissen onder druk. Een goed binnenklimaat verhoogt de prestatie en productiviteit. Daarvoor is voldoende aanvoer van buitenlucht nodig (>34m³/u/persoon).

Deze buitenlucht zorgt er tevens voor dat door de lucht verspreide partikeltjes zoals druppeltjes, bacteriën of virussen ook meer verdund worden. Men heeft ook te laat ingezien dat Corona via de lucht kan verspreid worden. Ventilatie met voldoende buitenlucht heeft eenzelfde beschermend effect op de verspreiding van het griepvirus alsof 50 tot 60% van de mensen gevaccineerd zijn. Het recycleren van lucht daarentegen is ideaal om virussen te verspreiden.

Preventiehiërarchie bij Corona

Om de verspreiding van Corona tegen te gaan, is een gelaagde aanpak nodig. Er is geen wonderoplossing, het is een combinatie van maatregelen. Toch zit er een zekere hiërarchie of effectiviteit in, de preventiehiërarchie.

  • Gevaar elimineren: mensen thuis houden
  • Gevaar vervangen: enkel mensen naar kantoor brengen die noodzakelijk zijn
  • Technische maatregelen: gezond gebouw, meer buitenlucht, luchtzuivering, filters airco vervangen,…
  • Instructies: werken in shiften, minder mensen per kantoor/vergaderzaal, 1,5m afstand houden,…
  • Persoonlijke beschermingsmiddelen: mondmaskers,…

In de wereldwijde aanpak kan je zien dat deze strategie is gevolgd. Met de heropstart en terugkeer naar het werk, dalen we in de preventiehiërarchie en effectiviteit. Het risico zal dus nooit nul zijn. Langs de andere kant maakt deze gelaagde aanpak ook duidelijk dat alleen de mensen een mondmasker geven ook niet de oplossing is. Dat komt op de laatste plaats in aansluiting op afstand houden of creëren.

Landschapskantoren

De vraag of open landschapskantoren gaan verdwijnen wuift professor Allen een beetje weg. Hij noemt het “pandemic theatre”. Hij gelooft niet dat open kantoren zullen verdwijnen, wel hoe we ermee omgaan. De voorgestelde alternatieven zijn vaak gewoon een andere invulling van het landschapskantoor. Er komt nu wel een discussie op gang met welke maatregelen de social distancing kan gerespecteerd worden of hoe de ventilatie beter kan. Daar dient de focus op te liggen, eerder dan op het kantoorconcept. Hetzelfde geldt voor nieuwe technologieën.

De aandacht gaat vandaag naar het 1,5 meter kantoor of het “6 feet office”. Dat is de minimum afstand die nodig is om verspreiding van het Coronavirus tegen te gaan. Het idee van de 6 feet of de lengte van een selfie stick maken het heel concreet. Dit principe helpt uiteraard ook tegen het griepvirus, wat het zinvol maakt om nu te zoeken naar duurzame oplossingen. Dat gezonde gebouwen helpen tegen Corona moet ontwerpers anders doen denken.

Groene en gezonde gebouwen

Een gevolg van deze Coronacrisis is dat processen die bezig waren plots heel snel komen. Nu gebeurt op twee maanden wat anderes vijf à zes jaar zou duren. Het afstappen van ongezonde gebouwen, met het Sick Building Syndrome als exponent, kan nu in een stroomversnelling komen. De eenzijdige focus op duurzame en energie-efficiënte gebouwen heeft geleid tot ongunstige omgevingsfactoren in de gebouwen. De gezondheidscriteria verdwenen naar de achtergrond en mensen werden ziek in hun gebouw. Mensen op kantoor ontwikkelden bijvoorbeeld astmaklachten en deze verdwenen als ze thuis werkten…

Er heeft lang een spanning gezeten tussen groene en gezonde gebouwen. Die zou snel moeten verdwijnen. Een gebouw moet en groen en gezond zijn. Het is niet nodig om daar twee aparte labels voor te bedenken, dat moet één label zijn. De gezondheidseffecten van een gebouw moeten nog meer gekwantificeerd worden. Minder CO2 leidt tot minder afwezigheden, meer ventilatie leidt tot een beter presteren,… Dat moet men omzetten in geld.

Toekomst

Een nieuw gebouw moet een gezond gebouw zijn. De criteria van gezonde gebouwen moeten standaard zijn, het mag geen optie zijn voor elitegebouwen in de grootsteden. Om gezonde gebouwen te promotren, moet men zich wel richten op verschillende stakeholders. Wie is verantwoordelijk voor gezondheid in een bedrijf? CEO, HRM,… Wie is verantwoordelijk voor gezonde gebouwen? Facility, sustainability,… Dat kan een brede waaier aan figuren zijn, maar elk zijn argumenten kunnen omgezet worden in geld.