Codex

Ergonomie in Codex Welzijn op het werk

Met de vernieuwde Codex Welzijn op het werk in 2017 worden alle KB’s over welzijn op het werk samengebracht in één wetboek. De inhoud blijft echter ongewijzigd. Hieronder volgt een overzicht van alle wetgeving rond ergonomie en waar ze te vinden is in de nieuwe structuur van de codex. Meest opvallend is uiteraard dat een apart boek aan ergonomie gewijd is: Boek VIII Ergonomische belasting.

Boek VIII. Ergonomische belasting

Titel 1. Werk- en rustzitplaatsen [link]

Het risico staand werken heeft in de Belgische wetgeving een ruime interpretatie. Het is van toepassing bij alle activiteiten die in een verticale houding gebeuren op de voeten. Dat kan langdurig staan zijn op een beperkte ruimte, maar ook meer dynamisch werken op de voeten. Men dient de duur en intensiteit van het staand werken te beoordelen. Indien er een verhoogd risico op overbelasting aanwezig is, is een periode van zittend werken nodig ofwel zittend pauzeren (2×15’).

Titel 2. Werken met beeldschermen [link]

Werken met beeldschermen is een vaste waarde in de wereld van ergonomie. Ondanks de nieuwe Codex, is de oude wetgeving uit 1993 integraal overgenomen. Het risico voorkomen, beoordelen en opleiding van medewerkers zijn dus nog steeds de ingrediënten. De bijlagen beschrijven een aantal minimale eisen aan stoel, tafel, omgeving,… Door het wegvallen van de periodieke medische onderzoeken, ligt er meer focus op de risicoanalyse en bevraging van lichamelijke en geestelijke belasting.

Titel 3. Manueel hanteren van lasten [link]

Manueel hanteren van lasten is een brede term die tillen, trekken en duwen, repetitief werk en verplaatsen van personen omvat. Dit is waarschijnlijk het meest voorkomende risico op de werkvloer. De codex heeft ook hier de oude wetgeving uit 1993 gekopieerd. Deze omschrijft de gekende verplichtingen: voorkomen, beoordelen, maatregelen, informatie/opleiding en medisch toezicht.

Boek III. Arbeidsplaatsen [link]

Het vroegere KB Arbeidsplaatsen (2012) met zijn aanpassingen in 2016 heeft een apart boek gekregen. Voor ergonomie op kantoor is interessante info terug te vinden over de omgevingsfactoren. Uitrusting gaat over de benodigde ruimte in een kantoor (NEN1824). Verlichting gaat over de verlichtingssterkte, lichtverdeling, kleurweergave en de verblindingsgraad van de armaturen (EN12464). Verse lucht heeft impact op de productiviteit en het tegengaan van onaangename virussen.

  • Hoofdstuk II de uitrusting
  • Hoofdstuk III verlichting
  • Hoofdstuk IV luchtverversing
  • Hoofdstuk V temperatuur
  • Hoofdstuk VI de rustlokalen.

Boek V. Omgevingsfactoren en fysische agentia

Dit boek beschrijft het raakvlak tussen ergonomie en arbeidshygiëne.
Titel 1 thermische omgevingsfactoren gaat over actiewaarden voor het werken in een warme of koude omgeving. Toch verwijst de codex hier ook naar naar de comfortwaarden, die meer relevant zijn voor de ergonomie. [link]
Titel 2 over lawaai geeft de actie- en grenswaarden aan voor geluid. Achterliggend doel is ook hier het vermijden van gezondheidsschade. [link]
Titel 3 doet hetzelfde voor trillingen. Hierin zijn de actie- en grenswaarden terug te vinden voor globale lichaamstrillingen en hand-arm trillingen. Vooral globale lichaamstrillingen die inwerken op de wervelkolom zal belangrijk voor ergonomie.  [link]

Boek X. Werkorganisatie en bijzondere werknemerscategorieën

Voor ergonomie zijn vooral de nachtarbeiders en werknemers in ploegendienst interessant (titel 1). Ook het vroegere KB Moederschapsbescherming (titel 5) beschrijft zwaar tillen en manueel hanteren van lasten als risico. [link]

Boek II. Organisatorische structuren en sociaal overleg

Titel 4. Vorming en bijscholing van preventieadviseurs beschrijft de voorwaarden waaraan een preventieadviseur ergonomie moet voldoen. Daarnaast wordt gewezen op de permanente bijscholing voor alle preventieadviseurs. [link]