Diabetes en te weinig bewegen

Relatie zitten en diabetes vooral bij wie weinig beweegt

Er is een relatie tussen zitten en diabetes. Lang zitten heeft immers een invloed op de suikerspiegel in het bloed en de weerstand tegen insuline. Per 2u TV kijken op een dag verhoogt de kans op diabetes type 2 met 20% [1]. Veel TV kijken gaat echter vaak gepaard andere risicofactoren voor diabetes zoals bijvoorbeeld ongezonde eetgewoontes. Daarom is het zinvol om het lang zitten als onafhankelijke factor te onderzoeken. Het verband tussen de totale zitduur op een dag en diabetes blijkt dan niet zo sterk, tenzij voor wie weinig beweegt [2].

Laag verband tussen lang zitten en diabetes

In Noorwegen werden 28.051 volwassenen gevolgd over 11 jaar in een langlopende gezondheidsstudie. Gedurende deze periode ontwikkelden 1253 mensen ofwel bijna 5% diabetes. Wanneer de groep mensen die meer dan 8u per dag zitten vergeleken werd met de groep die minder dan 4u per dag zit, dan was er 17% meer kans op diabetes bij de veelzitters. Dit effect was onafhankelijk van leeftijd, geslacht en opleidingsniveau.

Rekening houdend met hoeveelheid beweging in de vrije tijd en de BMI was de kans nog maar 9% hoger. Zitten als onafhankelijke factor heeft slechts een laag verband met diabetes. In deze studie was de relatie zelfs niet significant [2].

Combinatie veel zitten en weinig bewegen wel verband

Wie weinig beweegt en veel zit, heeft tot 30% meer kans op het ontwikkelen van diabetes. De groep die weinig beweegt, was minder dan 2u per week licht actief. Als men binnen deze groep de mensen die veel zitten vergelijkt met de mensen die weinig zitten (<4u/dag), dan geeft het lang zitten, 5-7u/dag of meer dan 8u/dag, een verhoogd risico van respectievelijk 26% of 30% [2].

Lage BMI en veel bewegen heeft beschermend effect

In de groep die veel beweegt, was er geen verband tussen veel zitten en het ontwikkelen van diabetes. Veel bewegen werd gedefinieerd als meer dan 3u/week licht actief zijn of soms intensief actief.
Wat BMI of obesitas betreft voegt het veel zitten geen extra risico toe aan de kans op het ontwikkelen van diabetes. Binnen de groep mensen met een BMI <30 of BMI >30, was er geen verschil om men veel of weinig zit [2]. Het is dus vooral zaak om een lagere BMI te hebben. Uiteraard is er een relatie tussen de totale zitduur op een dag en BMI, maar het is niet duidelijk wat de kip of het ei is…

Bronnen:

[1] Grøntved A, Hu FB. 2011 Television viewing and risk of type 2 diabetes, cardiovascular disease, and all-cause mortality: a meta-analysis. JAMA 305 (23):2448–2455.

[2] Åsvold e.a. 2017 Prolonged sitting may increase diabetes risk in physically inactive individuals: an 11 year follow-up of the HUNT Study, Norway. Diabetologia 60 (5): 830–835.