Mobiele en dynamische
armsteun
Kenis H, Op het Eyndt H, Tomlow S. 2010
De ontwikkeling en testing van een mobiele
en dynamische armsteun. Projectwerk Ergonomie,
Opleiding Bedrijfsergonomie, UAMS
Probleemstelling
Overbelastingsklachten van de bovenste ledematen zijn eigen aan
sommige beroepen omwille van de hoge herhaling. Zelfs met
een aangepast werkhoogte zullen de schouderspieren heel de
dag de armen moeten dragen die continu lichte gewichten grijpen.
Om deze statische belasting te verminderen, werd een mobiele
en dynamische armsteun bedacht. Maar is deze oplossing effectief
en praktisch tijdens reële arbeidssituaties?


Figuren: Mobiele armsteun tijdens het inpakken.
Methode
Het idee van een mobiele armsteun werd omgezet in een prototype. Na
een eerste testfase werd het eerste proefmodel verder aangepast
tot een functioneel ontwerp. Daarmee kon men aan de slag om
de effectiviteit (verminderen van spierspanning) en bruikbaarheid
(subjectief oordeel van werknemers) te gaan onderzoeken. Daarvoor
werd het sorteren van peren gekozen als repetitieve taak.
De peren worden aangevoerd op een transportband, de werknemers
rapen de appelen van de band en plaatsen deze in de fruitbak
(dwars op de band).
Resultaten
De inpakkers kregen de mobiele armsteun aangemeten in hun reële
werksituatie. Omwille van de taalbarrière (gastarbeiders)
werd geen systematisch vragenlijst afgenomen, maar mochten
ze vrij hun opmerkingen geven. Met de armsteun kan het het
inpakken van peren even efficiënt gebeuren. De ene vindt
het aangenaam werken met de mobiele armsteun, de andere niet.
Het prototype verhinderde het normale werk dus niet. Om te
weten of de spierspanning in de schouder ook vermindert, werd
deze gemeten door middel van EMG (elektromyografie). In een
labosituatie werd de opstelling van sorteerband en fruitbak
nagebouwd. In deze pilootstudie voerden twee personen het
inpakwerk uit. Voor één proefpersoon was er
duidelijk minder spieractiviteit in beide armen van de schouder-
en nekspieren (m. Deltoïdeus pars anterior en m. Trapezius
pars descendens). Bij de tweede proefpersoon was het effect
minder eenduidg. Links was er minder spierspanning, rechts
juist meer. Verdere metingen zijn nog nodig.
Besluit
In de loop van dit project werd een draagbare armsteun ontwikkeld,
die bruikbaar is in praktijk. De dynamische armsteun kan het
gewicht van de armen en kleine lasten opvangen. De steun is
mobiel waardoor de armen hun bewegingsvrijheid behouden. Het
frame met de armsteun wordt op de rug gedragen zodat werknemers
zich vrij kunnen verplaatsen. Het is dus mogelijk om met dynamische
armondersteuning de schouders te ontlasten tijdens repetitief
fysiekwerk. Verder onderzoek is evenwel nog nodig.
Meer info: stephan.tomlow@telenet.be
Eindwerken:
Dynamische
en mobiele armsteun (2010)
Werkpost
"Fenderliner": kosteneffectieve oplossingen (2010)
Opleidingen
tillen van lasten: wat zeggen de opleiders zelf? (2010)
Fysieke
belasting tijdens het monteren van deurglas bij Ford Genk
(2008)
Ghobes,
globale houdings- en bewegingsscreening (2008)
Eén
groot beeldscherm of twee kleine beeldschermen (2008)
Sensibilisering
voor te zware boekentassen op school (2008)
Kanban-voerder,
ergonomische verbeteringen (2007)
Weegactie
van boekentassen op school en preventieve aanpak (2005)