OCRA checklist
OCRA staat voor "Occupational Repetitive
Action". De OCRA checklist is ontwikkeld
om het risico op overbelasting aan de bovenste ledematen door
repetitief werk te kunnen inschatten. Het is een verkorte
versie van de OCRA methode [OCRA
methode], die als basis dient van internationale
normen. De OCRA checklist wordt door het Fonds van Beroepsziekten (België)
gebruikt als basis om tendinopathieën aan schouder, elleboog
en pols als beroepsziekte te erkennen.
OCRA
checklist (.pdf)
Opzet
De
OCRA checklist beoordeelt zes risicofactoren:
*
Houding en beweging
*
Herhaling
*
Bijkomende factoren (koude, trilling, geluid, handschoenen,...)
*
Kracht
*
Herstelperiodes
*
Werkduur
De OCRA checklist score wordt vervolgens berekend
door:
...........(Frequentie + Kracht + Herstel + Houding +
Extra) x Werkduur |
Voorbeeld: ijsjes inpakken




Voorbeeld ijs inpakken:
filmpje (website OCRA)
* Frequentie: 9 punten
Wanneer men het aantal handbewegingen van de rechter hand telt
op dit 37" durende filmpje, dan komt men uit op 40 keer.
Dit betekent 65 handbewegingen per minuut, ofwel 9 punten.
Voordeel van de OCRA checklist is dat het aantal handbewegingen
minder doorslaggevend is omdat het tellen ervan toch enige
training vraagt. Daarom wordt de frequentie ook kwalitatief
omschreven. Deze taak komt dan overeen met heel snelle bewegingen
met nauwelijks of geen pauze.
* Kracht: 0 punten
Een verschil met de OCRA index is dat de OCRA checklist enkel
rekening houdt met grote krachten (meer dan 3 op de Borgschaal).
In het filmpje is dat het geval voor het wegzetten van een
volle doos frisco's. Dit komt echter minder dan 1/3 van de
cyclustijd voor zodat de krachtscore 0 punten is.
* Herstel: 4 punten
Tijdens de standaarddag van 8 uur werken zijn er naast de middagpauze
ook twee pauzes van 10 minuten voorzien. Dat komt overeen
met 4 punten. Bij repetitief werk is het streefdoel om elk
uur te laten volgen door 10 minuten pauze. In deze situatie
zijn er eigenlijk vier uren zonder voldoende herstel, wat
terecht aangerekend wordt in de OCRA checklist score.
* Houding: 11 punten
De houding waarin het repetitieve werk gebeurt is een doorslaggevende
factor. Het wegzetten van een volle doos frisco's gebeurt
boven schouderhoogte (>80° flexie), maar komt slechts
10% van de tijd voor (2 punten). De elleboog is de helft van
de tijd, namelijk tijdens het grijpen van de frisco's, gestrekt
(4 punten). De grijpwijze van de hand echter is bijna de hele
tijd een pincetgreep (8 punten). De frisco's worden vastgenomen
met de toppen van de vingers. De minst goede score van schouder,
elleboog of hand wordt weerhouden, in dit geval 8 punten voor
de hand.
Hierbij wordt ook de repetitiviteit gescoord. Vermits bijna heel
de cyclustijd dezelfde beweging wordt uitgevoerd, komen er
nog 3 punten bij.
* Bijkomende factoren: 4 punten
De frisco's zijn liefst in bevroren toestand, wat maakt dat de
temperatuur lager dan 0° ligt. Daar komen twee punten
mee overeen. Het tempo wordt ook volledig bepaald door de
machine zonder regelmogelijkheid, wat opnieuw twee punten
betekent. De koude en het tempo zijn samen goed (of slecht)
voor 4 punten.
* Werkduur (1 punt)
Voor de werkduur wordt gekeken naar het aantal minuten dat effectief
het repetitieve werk wordt uitgevoerd. Het frisco's inpakken
gebeurt de hele dag (480 min), maar er zijn twee pauzes van
10 minuten voorzien en tussendoor wordt ook 20 min niet-repetitief
werk uitegevoerd. Dat betekent dat er 440 min effectief frisco's
inpakken overblijft (1 punt).
De werkduur van het repetitieve werk verminderen is de meest effectieve
preventiemaatregel vermits dit de vermenigvuldigingsfactor
is in de formule van de OCRA checklist score.
...........(...9...
+... 0...
+... 4...
+... 11...
+... 4...
)... x...
1... =...
28 |
Voor de interpretatie van de totaalscore op de
OCRA checklist worden dezelfde risicocategorieën als
bij de OCRA index gebruikt:
Checklist |
OCRA
Index |
Risico |
<
7,5 |
2,2 |
Geen
risico |
7,6
- 11 |
2,3
- 3,5 |
Beperkt risico |
11,1
- 14 |
3,6
- 4,5 |
Laag risico:
2x hoger |
14,1
- 22,5 |
4,6
- 9 |
Gemiddeld
risico: 3x hoger |
>
22,5 |
>
9 |
Hoog
risico: 4x hoger |
Het inpakken van de frisco's houdt dus een sterk verhoogd risico
op overbelastingsklachten aan de bovenste ledematen in. Dit
soort werk de hele dag uitvoeren is niet aanvaardbaar. Preventiemaatregelen
zijn noodzakelijk.
Preventiemaatregelen
Een voor de hand liggende oplossing bij repetitief werk
is jobrotatie. Het risico zal aanzienlijk dalen doordat de
werkduur en herstelfactor hierdoor verbeteren. Het aantal
handbewegingen kan verminderen door het frisco's nemen meer
te verdelen over de linker en rechter hand. Aan de andere
kant van de band gaan zitten is echter niet mogelijk door
een gebrek aan ruimte. Een opstelling waarbij de operator
naar de band zit, is wel een goed idee. De frisco's zouden
dan naar de operator toe geschoven worden. Beide handen kunnen
evenredig belast worden en ook de rugpositie zal duidelijk
verbeteren. Hoewel deze niet mee geëvalueerd wordt in
de OCRA checklist, zijn de gebogen en gedraaide houdingen
ook een probleem. Mogelijk nadeel aan deze opstelling is dat
de reikafstand toeneemt. Daarvoor zijn er geleidingsbaren
nodig die de frisco's steeds dichtbij de operator voeren.
Lees ook:
* OCRA methode
* Fonds
van Beroepsziekten
* Link
naar website OCRA
Overzicht
- 3D
SSPP
- Accelerometer
- EMG
- Hartslag
-
HARM
-
KIM
- MAC
- Mainz
Dortmunder Dosismodel - multiNIOSH
- NIOSH
- OCRA
- OWAS
- RULA
- QEC
- Snook
- Strain Index